zondag 30 oktober 2016

Yaa Gyasi || Homegoing

In Homegoing beschrijft Yaa Gyasi de gevolgen van slavernij. Ze begint haar roman in de 17e eeuw in wat toen nog de Goudkust van Afrika heette, het huidige Ghana. Niet met het begin van slavernij, dat was helaas een gevestigde gewoonte onder de Fante en Asante, maar met de start van de grootschalige exploitatie. Zowel Fante en Asante zien mogelijkheden om hun macht en rijkdom te vergroten en werken samen met eerst de Britten maar daarna ook de Portugezen en Nederlanders om zoveel mogelijk slaven te vangen en naar Amerika te brengen. In deze situatie zijn er geen winnaars of verliezers: families werken aan de slavenhandel mee, ze worden er slachtoffer van. De slavernij is handel en alle betrokken partijen maken zich schuldig aan wandaden. Homegoing start met de geschiedenis van Effia en Esi, de één tegen haar zin uitgehuwelijkt aan een Britse officier, de ander gevangen en als slaaf verkocht. Gyasi beschrijft per hoofdstuk één persoon; hoe het met deze persoon verder afloopt, lezen we in de hoofdstukken die over zijn / haar kinderen of kleinkinderen gaan. Deze methode maakt dat Gyasi vrij gestructureerd de geschiedenis van de twee families kan doorlopen en ondertussen een goed beeld kan scheppen van de gevolgen van racisme en discriminatie, met name voor de afstammelingen van Esi die opgroeien in de VS. Het nadeel van de methode is dat elke persoon maar kort aandacht krijgt, en soms is dat gewoon te kort. Persoon en de periode waarin hij / zij leefde hadden dan een eigen roman verdiend, nu kan Gyasi onvoldoende de diepte ingaan en blijven de personen te vaak clichés. Gyasi kiest er voor om zich in de geschiedenis van Effia steeds meer te concentreren op het magische. Eén van haar afstammelingen heeft visioenen die haar duidelijk maken dat in haar familie slechte dingen zijn gebeurd. Zij wordt door haar dorp voor gek versleten en gemeden; haar zoon wordt bij haar weggehaald. Hij verhuist uiteindelijk met zijn gezin naar de VS en doceert daar. Het resultaat is dat Gyasi niet tot nauwelijks aandacht besteed aan het huidige Ghana. Het is hooguit de plek die Marjorie en Marcus, de rechtstreekse afstammelingen van Effia en Esi en inmiddels een stel, samen bezoeken en waar de tijd stil lijkt gestaan te hebben, en dat is zeker niet aan de orde.
Homegoing is een mooie roman die duidelijk maakt waar in het verleden en heden zaken behoorlijk misgegaan zijn. Het is ook een roman waarin Gyasi haar karakters prachtig neerzet. Ik hoop dat zij in een volgende roman bewijst dat ze haar karakters ook meer diepte kan geven.



Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen